Afstuderen anders georganiseerd bij de Aviation Academy in Amsterdam

Afstuderen anders georganiseerd bij de Aviation Academy in Amsterdam

Wat doe je als je wilt innoveren maar het je aan de mankracht ontbreekt om de eerste stappen te zetten? De Aviation Academy, onderdeel van Hogeschool Amsterdam, besloot om de hulp in te roepen van twee Omix Young Professionals. Het afgelopen halfjaar hebben Linda Strijdveen en Sandra van der Wijk de opleiding ondersteund bij het anders inrichten van het afstudeerproces.

Tekst: Edith de Wit
Fotografie: Lilian van Rooij
Gepubliceerd in juni 2019

Sannie Bombeek, opleidingsmanager van de Aviation Academy, licht toe waarom een andere aanpak van het afstudeerproces noodzakelijk was. “Onze opleiding is volop in ontwikkeling. Naast het onderwijs, dat nog steeds onze corebusiness is, wordt onderzoek steeds belangrijker. We schuiven op in de richting van een kennisinstelling. We hebben verschillende lectoraten, geven masterclasses, hebben een professionele master en voeren in opdracht van bedrijven toegepast onderzoek uit. We gaan daarbij nauwe partnerships aan met het bedrijfsleven. Onze afgestudeerde professionals zijn ons visitekaartje en wij streven ernaar dat zij een zo groot mogelijke toegevoegde waarde bieden aan bedrijven. Daarom is het belangrijk om al in het derde en vierde jaar van de opleiding, waarin stage en afstuderen plaatsvinden, de aansluiting te hebben met het bedrijfsleven. We willen flexibiliteit inbouwen voor de student en voor het bedrijf waar het stage en/ of afstudeeronderzoek wordt uitgevoerd. In plaats dat wij als opleiding precies de volgorde voorschrijven van de verschillende curriculumonderdelen, zit de student in jaar drie en vier zoveel mogelijk zelf in de driverseat. Hij of zij is hierbij wel gebonden aan de bepalingen in het OER. Het wordt veel meer maatwerk en dat vraagt ook om een andere manier van het organiseren. Om dit goed van de grond te krijgen hebben we ervoor gekozen om hulp van buiten in te roepen. Ik wilde namelijk niet dat onze docenten zich te veel moesten bezighouden met organisatorische taken en ook de collega’s van het bureau onderwijsondersteuning hadden hun bordje al behoorlijk vol liggen.”

Een nieuwe visie, een nieuw systeem en meer studenten

Marc Pagen is docent en afstudeercoördinator van de opleiding. Samen met Linda en Sandra heeft hij zich beziggehouden met het opnieuw inrichten van het afstudeerproces. “Het is heel fijn dat Linda en Sandra konden aanhaken bij de pilotfase van dit veranderingstraject. Ik moet er niet aan denken dat ik dit in mijn eentje voor elkaar had moeten krijgen. Om dit soort veranderingen te implementeren heb je wel meer dan een schooljaar nodig. Helemaal omdat dit niet de enige verandering was waar we mee te maken hadden. Naast de nieuwe visie ten aanzien van de inrichting van het derde en vierde jaar gingen we ook over op een andere online leeromgeving. Met dit nieuwe systeem wordt het mogelijk om dossiervorming te doen. Zo kunnen docenten het afstudeerproces beter monitoren. Maar wij moesten nog wel uitpuzzelen hoe we dit nieuwe systeem handig konden inrichten. Daarbij komt nog het stijgende aantal studenten, waardoor een goedlopend en transparant proces urgenter is geworden. Voorheen waren twee medewerkers verantwoordelijk voor de coördinatie van de afstudeeropdrachten. Zij beoordeelden ieder ingediend voorstel en wezen vervolgens een docent aan om de student te begeleiden. Dat proces was minder transparant voor de docenten. Om meer grip te krijgen op de kwaliteit van de opdrachten en om vertragingen te voorkomen is het wenselijk dat docenten al eerder worden betrokken. Dat geeft hen ook de ruimte om richting het bedrijfsleven, de actieve rol te spelen die van hen wordt verwacht nu onze opleiding zich steeds meer richt op partnerships met bedrijven. Al met al een flinke uitdaging, want naast al deze veranderingen gaat het onderwijs natuurlijk gewoon door.”

“Als student wil je je opdrachtgever natuurlijk tevreden stellen, maar je wilt ook wel graag je diploma halen binnen een bepaalde tijd.”

Duidelijkheid scheppen

“Soms lopen de belangen van het bedrijfsleven en die van de opleiding door elkaar heen. Dat kan lastig zijn voor een student,” vertelt Linda. “Een bedrijf wil bijvoorbeeld een heel uitgebreid onderzoek waar een student misschien wel anderhalf jaar mee bezig kan zijn, in plaats van de vijf maanden die de school hanteert voor afstudeeropdrachten. Als student wil je je opdrachtgever natuurlijk tevreden stellen, maar je wilt ook wel graag je diploma halen binnen een bepaalde tijd. Bovendien is het niet helemaal eerlijk om een onderzoek waar iemand anderhalf jaar aan heeft kunnen werken, op dezelfde manier te beoordelen als een onderzoek van vijf maanden. Sandra voegt toe: “We zijn begonnen om de processen en regels in de bestaande afstudeerhandleiding uit te dunnen en helder te verwoorden. Zo creëren we een duidelijk en eerlijk speelveld voor iedereen. We hebben bijvoorbeeld de einddata expliciet vermeld, zonder formeel iets te veranderen. Dit leidde wel tot wat weerstand onder zowel de studenten als de docenten, maar het was nodig om dit duidelijk te stellen. Niet alleen om voor iedereen dezelfde voorwaarden te stellen maar ook om het voor docenten leuk te houden. Er was namelijk een situatie ontstaan waarbij de student zelf op ieder willekeurig moment kon afstuderen, zelfs tijdens de zomervakantie van docenten. Nadat we hebben uitgelegd waarom we deze data nu zo expliciet hebben genoemd, is er meer begrip en acceptatie. Nu zijn er vijf keer per jaar twee weken, waarin studenten hun afstuderen kunnen plannen. Juist door deze kaders strakker te omlijnen, kun je daarbinnen maatwerk en flexibiliteit bieden.” We zijn een halfjaar verder en Linda en Sandra ronden hun opdracht bij de Aviation Academy bijna af. Wat hebben zij de afgelopen maanden concreet opgeleverd?

  • Er is een nieuwe, duidelijke afstudeerhandleiding.
  • De onderwijslogistieke processen ondersteunend aan het afstuderen zijn opnieuw vormgegeven.
  • De studenten van het vierde leerjaar staan allemaal in de nieuwe online leeromgeving, waardoor hun voortgang gemakkelijk te monitoren is.
  • Er zijn intervisieteams gevormd van docenten die studenten begeleiden en beoordelen bij het afstuderen.
  • Er is een herstructureringsadvies voor de rolverdeling in de organisatie om de nieuwe visie voor jaar drie en vier te realiseren.

Tot slot

“Het is fijn dat we als externe medewerkers deze opdracht samen met Marc hebben kunnen uitvoeren” zegt Linda, “Hij blijft hier en weet van de hoed en de rand, zodat de veranderingen verder kunnen worden geïmplementeerd.” Ook Marc heeft er vertrouwen in: “Het is fijn dat het afstudeerproces nu zo is gestructureerd dat het weer in de handen ligt van de onderwijsteams, waar het hoort. Tijdens het proces waren Linda en Sandra het niet altijd met me eens en hebben we flink gediscussieerd. Dat vond ik waardevol.” Sandra lacht: “Door die onderlinge discussie kom je samen tot het beste idee voor de organisatie, daar gaan we voor.”